Ný efnahagsspá Arion banka gerir ráð fyrir að verðbólga muni þróast með þeim hætti á næstu mánuðum að forsenduákvæði kjarasamninga á almennum vinnumarkaði muni virkjast í haust. Greiningardeild bankans telur að tímabundnar aðgerðir ríkisstjórnar með lækkun virðisaukaskatts á eldsneyti muni ekki duga til í þeim efnum. Efnahagsspáin gerir þó ráð fyrir að kjarasamningar á almennum vinnumarkaði muni halda í ljósi breyttrar stöðu hagkerfisins, stígandi atvinnuleysis og aukinnar óvissu á alþjóðasviðinu. „Um þetta ríkir þó mikil óvissa, þar sem hótanir hafa gengið á víxl milli Seðlabankans og verkalýðshreyfingarinnar.“ Forsenduákvæði í kjarasamningum á almennum vinnumarkaði frá árinu 2024 geta virkjast ef ársverðbólga mælist yfir 4,7% í næstkomandi ágústmælingu Hagstofunnar eða að verðbólga frá mars-ágúst verður yfir 4,4% miðað við árshraða. Efnahagsspá bankans gerir ráð fyrir að verðbólga verði að meðaltali 5% í ár og að atvinnuleysi verði 5,0% í ár og 4,6-4,7% á næstu tveimur árum. Þá gerir spáin ráð fyrir að hagvöxtur verði 1,6% í ár, samanborið við 1,3% í fyrra, en aukist svo og verði á bilinu 2,2-2,3% á árunum 2027 og 2028. Mynd tekin úr nýrri efnahagsspá Arion banka. Stýrivextir hækki um 50 punkta til viðbótar í ár Ný efnahagsspá Arion banka gerir ráð fyrir að stýrivextir muni hækka um 0,5 prósentustig í ár til viðbótar í ár og verði því 8,0% í lok árs. Arion greining á von á því að peningastefnunefnd Seðlabankans hækki vexti um í maí og jafnvel aftur í ágúst. Greiningardeildin segir að það sé allt eins líklegt að hækkunin komi öll fram í maí. Sem fyrr segir gerir grunnsviðsmynd efnahagsspárinnar ekki ráð fyrr uppsögn kjarasamninga í haust. Arion greining segir að Seðlabankanum sé engu að síður vandi á höndum; trúverðugleikinn sé laskaður og verðbólgan hafi aukist á ný. „Við væntum þess að vextir taki að lækka á næsta ári samhliða skaplegri verðbólguþróun og standi í 6,5% undir lok næsta árs.“ Hvað varðar þróun verðbólgunnar segir greiningardeildin að ekki sé hægt að líta fram hjá þeirri staðreynd um verðbólguskotið á síðustu mánuðum að undirliggjandi innlendur verðbólguþrýstingur sé töluverður. „Stríð í Mið-Austurlöndum er svo olía á (verðbólgu) eldinn.“ „Jafnvel þó spennan í hagkerfinu sé að minnka og atvinnuleysi að aukast samrýmist launaþróun ekki verðbólgumarkmiði Seðlabankans, þvert á móti. Þá er ný aðferðarfræði reiknaðrar húsaleigu ekki til þess fallin að draga úr verðbólgu eins og sakir standa - þó brothætt staða á húsnæðismarkaði geti breytt því á svipstundu. Því til viðbótar spáum við gengisveikingu, sem óneitanlega hefur áhrif á þessa verðbólguspá.“ Arion greining segir að á tímum sem þessum sé því erfitt að setja fram verðbólguspá þar sem horfurnar ráðist af samspili olíuverðs og annarra kostnaðarhækkana annars vegar, og aukins atvinnuleysis og slaka í hagkerfinu hins vegar. Efnahagsspáin gerir ráð fyrir að verðbólga verði að jafnaði 5,0% í ár en taki svo að lækka og verði 3,0% í lok spátímans, eins og sjá má á meðfylgjandi mynd. „Líkt og brennt barn sem forðast eldinn teljum við að áhættan sé ósamhverf, það er að segja að það sé meiri hætta á við séum að vanmeta verðbólguna frekar en ofmeta.“