JP­Morgan Chase, stærsti banki Bandaríkjanna, á í viðræðum við fjár­festa um að draga úr áhættu sinni vegna meira en fjögurra milljarða dala lána­safns sem tengist einka­fjár­festinga­sjóðum. Sam­kvæmt Financial Times snýst málið um svo­kölluð NAV-lán, eða lán sem veitt eru gegn hreinu eigna­virði sjóða. Slík lán eru ekki veitt gegn einu til­teknu félagi heldur gegn eigna­safni einka­fjár­festinga­sjóðs í heild. Tryggingin felst því í verðmæti þeirra félaga sem sjóðurinn á. JP­Morgan hyggst ekki endi­lega selja lánin sjálf af efna­hags­reikningi sínum. Þess í stað er til skoðunar svo­kölluð áhættu­færsla, þar sem bankinn heldur lánunum áfram í bókum sínum en flytur hluta mögu­legs taps yfir á fjár­festa. Fjár­festar taka fyrstu tapsáhættuna Sam­kvæmt heimildum FT er rætt um að JP­Morgan færi aáhættu yfir á fjárfesta sem nemur allt að 12,5% af lána­safni sem er meira en fjórir milljarðar dala að stærð. Fjár­festarnir myndu þá taka á sig fyrstu tapsáhættuna í safninu gegn ávöxtun sem er sögð geta verið á bilinu 10 til 13%, eða þar um bil. Endan­legir skilmálar liggja þó ekki fyrir og geta enn breyst. Slík við­skipti eru vel þekkt í banka­kerfinu. Bankar nota þau til að losa um eigin­fjár­bindingu, minnka áhættu í ákveðnum lánasöfnum og halda áfram að þjónusta við­skipta­vini án þess að þurfa endi­lega að selja lánin sjálfir. Einka­fjár­festinga­sjóðir fastir með eignir Tíma­setningin er at­hyglis­verð. Einka­fjár­festinga­sjóðir hafa átt erfiðara með að selja eignir sínar síðustu misseri, meðal annars vegna hærri vaxta, lægra verðmats og tregari markaðar fyrir skráningar og fyrir­tækjasölur. Þegar sjóðir ná ekki að selja eignir og skila fjár­munum til fjár­festa eykst þrýstingurinn á að finna aðrar leiðir til að losa fé. Þar koma NAV-lánin inn. Einka­fjár­festinga­sjóðir hafa notað þau til að greiða fjár­festum út, styðja við félög í eigna­safni sínu eða fjár­magna áfram­haldandi vöxt án þess að selja eignir á óhagstæðum tíma. Þetta getur verið gagn­legt tæki þegar markaðir eru lokaðir en það getur líka aukið skuld­setningu ofan á skuld­setningu sem þegar er til staðar í undir­liggjandi félögum. „Skuld­setning ofan á skuld­setningu“ Eftir­lit­saðilar í Bandaríkjunum og Evrópu hafa fylgst sí­fellt betur með aukinni notkun NAV-lána. Áhyggjurnar snúast um það sem stundum er kallað „Skuld­setning ofan á skuld­setningue­“ (e. le­vera­ge on le­vera­ge). Ástæðan er sú að fyrir­tækin sem einka­fjár­festinga­sjóðir eiga eru oft þegar skuld­sett. Þegar sjóðurinn sjálfur tekur síðan lán gegn eigna­safninu bætist nýtt skulda­lag ofan á það sem fyrir er. Markaðsaðilar hafa einnig áhyggjur af því að NAV-lán geti verið notuð til að styðja við eignasöfn sjóða eftir að hefðbundnu fjár­festingar­tíma­bili lýkur og þannig milda eða fresta vanda­málum sem annars kæmu fyrr í ljós. Í versta falli getur slík fjár­mögnun fegrað af­komu sjóðs tíma­bundið, ef lán eru notuð til að greiða fjár­festum út eða styðja við félög sem annars þyrftu nýtt eigið fé. Markaður sem gæti marg­faldast NAV-lána­markaðurinn hefur vaxið hratt. Sam­kvæmt skýrslu Alli­anceBern­stein er markaðurinn nú um 100 milljarðar dala að stærð og gæti vaxið í 350 milljarða dala fyrir árið 2030. Bankar hafa sóst eftir þessum við­skiptum vegna tengsla sinna við stærstu einka­fjár­festingar­sjóðina. Fyrir bankana hafa NAV-lán oft verið talin til­tölu­lega áhættulítil, þar sem þau hvíla á dreifðu eigna­safni fremur en einu félagi. En nú reynir á þá for­sendu. Ef verðmat tækni­fyrir­tækja, ekki síst hug­búnaðar­fyrir­tækja, veikist vegna áhrifa gervi­greindar eða ef einka­fjár­festinga­sjóðir halda áfram að eiga erfitt með að selja eignir gæti þrýstingur aukist á sjóði sem hafa treyst mikið á slíka fjár­mögnun. Fleiri í sömu stöðu JP­Morgan er ekki eini bankinn sem horfir til áhættu­færslu vegna slíkra lána. Financial Times hefur áður greint frá því að Mitsu­bishi UFJ Financial Group, stærsti banki Japans, hafi einnig leitað leiða til að færa áhættu tengda lánum til skráðra einkalána­sjóða yfir á fjár­festa. Það bendir til þess að bankar séu farnir að endur­meta áhættu sína gagn­vart einkamörkuðum eftir langt tíma­bil mikils vaxtar. Fyrir JP­Morgan er þetta því ekki endi­lega merki um neyðarsölu heldur varfærni. Bankinn vill halda við­skipta­sam­böndum sínum við stóra einka­fjár­festinga­sjóði en draga úr þeirri áhættu sem fylgir lánum sem hafa orðið al­gengari í erfiðara um­hverfi. Kjarninn er sá að einka­fjár­festinga­sjóðir hafa notað NAV-lán til að kaupa sér tíma. Nú virðist stærsti banki Bandaríkjanna vilja tryggja að hann sitji ekki einn eftir með áhættuna ef sá tími reynist dýrari en vonast var til.