Norðurlöndin eru meðal fremstu svæða heims þegar kemur að því að stofna fyrirtæki en eiga erfiðara með að hjálpa þeim að vaxa heima fyrir. Þetta er meginniðurstaða nýrrar skýrslu sem unnin var fyrir Nordic Innovation. Skýrslan tekur til Danmerkur, Eistlands, Finnlands, Íslands, Noregs og Svíþjóðar, sem þar eru skilgreind saman sem New Nordics . Sænsku samtökin SISP og Smart Innovation Norway leiddu verkefnið ásamt TechBBQ í Danmörku, Maria 01 í Finnlandi, Startup Estonia í Eistlandi og KLAK – Icelandic Startups. Ein helsta skýringin á erfiðleikum fyrirtækja við að vaxa á svæðinu er smæð vísisjóða. Af 323 vísisjóðum ná aðeins fimm 500 milljónum dala að stærð og 87% eru undir 150 milljónum dala. Fáir sjóðir á svæðinu geta því leitt stórar fjármögnunarlotur á seinni stigum án erlendra meðfjárfesta. Þegar erlent fjármagn kemur inn færast eignarhald, höfuðstöðvar og verðmætasköpun jafnframt oft úr landi. Sjá einnig Tengja saman rótgróin fyrirtæki og frumkvöðla Höfundar telja svæðið hins vegar standa vel að vígi að öðru leyti. Árið 2024 voru í löndunum sex yfir 21 þúsund virk sprotafyrirtæki og vísifjárfestingar námu samtals um sjö milljörðum evra. Ísland sker sig úr Samkvæmt skýrslunni er Ísland í 24. sæti á nýsköpunarvísitölu WIPO og nema rannsókna- og þróunarútgjöld 2,65% af landsframleiðslu. Talin eru um 299 virk sprotafyrirtæki með um 2.500 starfsmenn. Þar af eru 13 einkarekin fyrirtæki metin á yfir 100 milljónir dala og heildarvirði vistkerfisins er metið á um 1,4 milljarða evra. Höfundar taka fram að tölur um vísifjárfestingu á Íslandi séu hins vegar ónákvæmar. Ísland falli utan við gagnasöfnun Invest Europe og áætlaðar 170 milljónir evra fyrir árið 2024 byggi á 20 fjármögnunarlotum fram í nóvember það ár. Sjá einnig KLAK á lista FT yfir ­stuðningsaðila nýsköpunar Talan sé því aðeins vísbending og íslensku gögnin ekki að fullu samanburðarhæf við gögn hinna landanna. Skýrslan nefnir jafnframt innlendar tölur frá Framvís og KPMG, en vegna ólíkra skilgreininga og umfangs gagnanna eru þær ekki beint samanburðarhæfar við fyrrnefnda tölu. Samkvæmt þeim fjárfestu félagsmenn Framvís fyrir um 25 milljónir evra, eða um 3,7 milljarða króna, árið 2025. Vísisjóðir fjárfestu jafnframt fyrir tæpa fimm milljarða króna í um 40 fyrirtækjum árið 2024. „Norðurlöndin búa yfir þekkingunni, hæfileikunum og fyrirtækjunum sem þarf til að vera eitt öflugasta nýsköpunarsvæði heims. Næsta skref er að tengja vistkerfin betur saman og tryggja að fyrirtækin geti aflað fjármagns, fundið viðskiptavini og vaxið hér á Norðurlöndunum,“ segir Ásta Sóllilja.