Stefán Guðmundsson, útgerðarmaður og talsmaður Landssambands grásleppuútgerða, segir aflamarkskerfið hafa leitt til hærra verðs, aukins fyrirsjáanleika í veiðum og rekstri og stóraukins öryggis sjómanna. Það hafi reynsla undanfarinna tveggja vertíða sýnt fram á. Stefán segir að menn séu að reyna að átta sig á stöðunni þessa fyrstu daga í grásleppuveiðum fyrir norðan. Búin sé að vera fádæma ótíð í langan tíma og fyrst núna að menn séu að átta sig á stöðunni á svæðunum í þessum veiðiskap. Stefán gerir út Aþenu ÞH og er afli farinn að berast á land. Síðasti túr gaf 2,6 tonn en Stefán segir netin afar fá í sjó. Því megi þakka aflamarkskerfinu sem lengi vertíðina og gefi sviprúm til vöruþróunar og markaðssetningar á afurðum. Vel ísað og góður frágangur á grásleppu. Netin eru víða lögð en á heimaslóðum Stefáns er hefð fyrir því að vera við Flatey og austur með fjöllunum. Hann segir að nú bregði svo við að allur flotinn sé með fá net í sjó. Menn séu njóta ávaxta aflamarkskerfisins sem er, að mati Stefáns, algjör bylting fyrir þessar útgerðir. Aftur í fornöld ólympískra veiða „Þetta var það besta sem grásleppusjómenn hafa upplifað núna undanfarnar tvær vertíðir. Allt hefur breyst til betri vegar og þar er ég að tala um skipulag veiðanna, umgengni við auðlindina, alla umhverfisþætti og öryggi sjómannanna. Svo ekki sé talað um verðin sem hafa hækkað umtalsvert með þessu skipulagi,“ segir Stefán. Stefán segir að rekstur útgerðar Aþenu ÞH hafi batnað stórlega með færslu grásleppuveiða inn í aflmarkskerfið og sama eigi við um alla aðra sem stunda þessar veiðar innan þess kerfis. Hann segir að yfirgnæfandi meirihluti þeirra sem hafa verið í þessu kerfi undanfarnar tvær vertíðir vilja fortakslaust halda því áfram. En nú verður breyting á frá og með næsta fiskveiðiári. „Ég hélt í einfeldni minni að ríkisstjórnin væri komin lengra í umhverfis- og öryggismálum en að henda mönnum aftur í fornöld ólympískra veiða,“ segir Stefán. Hann segist þó halda í þá von að það renni upp fyrir mönnum að ólympískar veiðar geri ekkert annað en að færa menn áratugi aftur í tímann. Ekki megi heldur gleyma því að á ellefu ára tímabili grásleppuveiða höfðu 229 bátar lagt upp laupana vegna dagakerfisins. Stefán Guðmundsson útgerðarmaður og talsmaður Landssambands grásleppuútgerða. Þau rök að aflamarkskerfið leiði til samþjöppunar eigi ekki við rök að styðjast. Þess hafi verið gætt í lögunum að hver bátur fengi að hámarki 1,5% úthlutaðs afla. Langt veiðitímabil og nýir markaðir Hann segir að aflamarkskerfið hafi klárlega leitt til verðhækkana og gert mönnum kleift að sinna öðrum mörkuðum en hefðbundið hefur verið og ná þannig meiri dreifingu. Það segi sig sjálft að vara sem hellist yfir markaðinn, eins og var í dagakerfinu, valdi óhjákvæmilega minni fyrirsjáanleika og skörpu verðfalli. Þetta séu lögmál sem menn kannast við úr öllum öðrum viðskiptum. Það var líf á höfninni í Húsavík þegar landað var úr Aþenu ÞH. Með fyrirsjáanleika aflamarkskerfisins hafi þróast nýir markaðir. Það hafi verið hvati til vöruþróunar og markaðssetningar. Það hafi opnast á ýmsa nýja möguleika. „Á síðasta ári voru bátar til að mynda að leggja net um haustið til að ná í grásleppu fyrir seiðaframleiðendur. Seiðin eru alin áfram og hafa síðan verið notuð um langt árabil í laxeldi í Noregi í baráttunni við lús. Með svigrúminu innan aflamarkskerfisins gefst mönnum kostur á því að afhenda afurðir á öðrum tímum en áður hefur tíðkast, þar með talið inn á ört vaxandi ferskhrognamarkað. Allt þetta svigrúm býr til nýja markaði.“ Hrygningartímabil hrognkelsa við Ísland byrjar í febrúar og lýkur í ágúst og nær þannig yfir lengri tíma og flestra annarra tegunda. Veiðarnar hefjast gjarnan fyrst við Norðurland og ekki fyrr en í lok maí í Breiðafirði. Stefán segir því langt hrygningartímabil og veiðitímabil mæla eindregið með aflamarkskerfinu. Sjómenn og vinnslurnar eru margfalt hæfari til þess að finna betur út úr hagkvæmustu tímabilunum fyrir veiðar, vinnslu og sölu en stjórnmálamenn. Með því að fara á ný út í ólympískar veiðar sé jafnvel stefni einnig í að alþjóðlegum vottunum fyrir þessu veiðum sé fórnað sem og vöruþróun á mörkuðum sem tækifæri höfðu skapast til þess að sinna.