Security News

Cybersecurity news aggregator

📰
INFO News Viðskiptablaðið

„Þetta gæti verið merki um frekari kólnun hag­kerfisins“

Read Full Article →

Ís­kaldar korta­veltutölur aprílmánaðar setja peninga­stefnu­nefnd Seðla­bankans í erfiðari stöðu fyrir vaxtaákvörðunina á morgun. Eins og Við­skipta­blaðið greindi frá fyrr í dag dróst inn­lend korta­velta heimila saman um 8,6% að raun­virði í apríl frá sama mánuði í fyrra. Er­lend korta­velta inn­lendra heimila dróst einnig saman, eða um 4,2% að raun­virði. Í nýrri greiningu Ís­lands­banka segir Bergþóra að tölurnar styðji þá mynd að farið sé að hægja á einka­neyslu og að „þetta gæti verið merki um frekari kólnun hag­kerfisins“. Það skiptir máli fyrir peninga­stefnuna, enda hefur einka­neysla verið einn helsti drif­kraftur inn­lendrar eftir­spurnar síðustu ár. Páskar skýra ekki alla myndina Apríltölurnar þarf að lesa með fyrir­vara. Páskar voru í apríl í fyrra en í mars í ár og slík til­færsla getur haft tölu­verð áhrif á mánaðar­legan saman­burð. En veik­leikinn hverfur ekki þegar horft er fram hjá þeim áhrifum. Þegar mars og apríl eru skoðaðir saman blasir áfram við skýr kólnun í korta­veltu. Því verður erfitt að skýra apríltöluna ein­göngu með daga­talinu. Tölurnar eru jafn­framt ekki ein­angrað til­vik. Þetta er þriðja korta­veltu­talan í röð sem bendir til þess að heimilin séu farin að halda fastar að sér höndum. „Við túlkun apríltalna þarf þó að hafa í huga að páska­inn­kaupin féllu að mestu í mars í ár (í stað apríl í fyrra). Líkt og myndin að ofan sýnir var vöxtur korta­veltunnar með mesta móti í apríl fyrir ári í saman­burði við mánuðina á undan og eftir. Þá gæti upp­taka kíló­metra­gjalds í stað bensín­gjalds einnig haft ein­hver áhrif á veltu á þessu ári borið saman við síðasta ár. Kíló­metra­gjaldið er inn­heimt með greiðslu­seðlum í heima­banka á meðan bensín­gjaldið fór að langstærstum hluta inn í korta­veltuna með sama hætti og aðrir óbeinir skattar,” skrifar Bergþóra Flókið verk­efni fyrir nefndina Að mati greiningaraðila flækir þetta vaxtaákvörðunina. Á móti köldum neyslutölum standa þrálát verðbólga, hækkandi verðbólgu­væntingar og verðbólguálag á skulda­bréfa­markaði sem hefur verið Seðla­bankanum til vand­ræða. Þessir þættir hafa ýtt undir væntingar um að peninga­stefnu­nefnd hækki stýri­vexti um 0,25 pró­sentur á morgun. En korta­veltutölurnar styrkja rök þeirra sem telja að vaxta­stigið sé nú þegar farið að bíta fast í heimilin. Ef einka­neysla er að gefa hratt eftir minnkar hættan á eftir­spurnarþrýstingi í hag­kerfinu, þótt áhrifin á verðbólgu komi jafnan fram með töf. Seðla­bankinn stendur því frammi fyrir óþægi­legri blöndu: verðbólgan er enn of há, en neyslu­vís­bendingar eru orðnar áberandi veikar. Aðhaldið farið að virka Í síðustu yfir­lýsingu peninga­stefnu­nefndar sagði að flestir hag­vísar bæru nú vitni um hægari efna­hags­um­svif. Korta­veltutölurnar renna stoðum undir þá lýsingu. Þær benda til þess að heimilin séu farin að bregðast við háu vaxta­stigi, verðbólgu og lakari væntingum með minni neyslu. Það eru að einu leyti góð tíðindi fyrir Seðla­bankann, því þau sýna að aðhald peninga­stefnunnar er farið að hafa áhrif. En það eru líka viðvörunar­ljós. Ef nefndin herðir enn frekar á taum­haldinu á sama tíma og neyslan er þegar að kólna getur hættan aukist á að hag­kerfið hægi hraðar á sér en æski­legt er. Úr greiningu Íslandsbanka. Vaxta­hækkun enn lík­leg Köld korta­velta ein og sér úti­lokar þó ekki vaxta­hækkun á morgun. Peninga­stefnu­nefnd hefur lagt mikla áherslu á að ná verðbólgu­væntingum aftur niður og verja trúverðug­leika peninga­stefnunnar. Ef nefndin telur hættu á að verðbólgu­væntingar festist of hátt gæti hún talið nauð­syn­legt að hækka vexti, þrátt fyrir veik merki úr einka­neyslu. „Gögnin birtast á sama tíma og peninga­stefnu­nefnd Seðla­bankans fundar um vaxtaákvörðun. Þetta gæti haft áhrif á mat nefndarinnar og kallað á minna skref en ella vegna merkja um kólnandi hag­kerfi. Við gerum ráð fyrir 0,25% hækkun vaxta, en ákvörðunin verður birt í fyrra­málið,“ segir Bergþóra.

Share this article