Security News

Cybersecurity news aggregator

📰
INFO News Viðskiptablaðið

Flótti frá Noregi eftir skattahækkanir Støre-stjórnarinnar

Read Full Article →

Eignaskatturinn hefur verið deilumál í norskum stjórnmálum um langt skeið. Stórhækkun skattsins frá árinu 2021 auk hækkun skatta á arð og söluhagnað einstaklinga hefur valdið brottflutningi margra efnamanna frá Noregi. Ekkert lát virðist vera á brottflutningnum og í fyrsta sinn er meirahluta eigna, á lista norska viðskiptatímaritsins Kapital yfir 400 efnuðustu Norðmenninga, stýrt erlendis frá. Sjá einnig Frá Haraldi Hárfagra til Jonasar Gahr Støre Þegar flest nágrannalöndin afnámu eignaskatt á árunum fyrir og eftir aldamót, Danmörk árið 1997, Finnland 2006 og Svíþjóð 2007, stóð norski eignaskatturinn óhaggaður. Ísland afnám eignaskattinn árið 2005 en ríkisstjórn Jóhönnu Sigurðardóttur lagði hann á að nýju undir nýju nafni, auðlegðarskatti, árin 2009–2013. Í september 2021 fóru fram þingkosningar í Noregi. Verkamannaflokkur Jonasar Gahr Støre sigraði kosningarnar og myndaði minnihlutastjórn ásamt Miðflokknum. Flokkurinn hélt stöðu sinni sem stærsti flokkurinn í kosningunum 2025 og Støre sat áfram sem forsætisráðherra. Jens Stoltenberg, forsætisráðherra árin 2000–2001 og 2005–2013 og framkvæmdastjóri Atlantshafsbandalagsins 2014–2024, varð fjármálaráðherra, og margir þakka honum góða útkomu flokksins í kosningunum. Árin á undan, í forsætisráðherratíð Ernu Solberg formanns hægriflokksins Høyre árin 2013–2021, hafði verið slakað nokkuð á eignaskattinum, aðallega með því að hækka frítekjumörk og frádrátt. Þessu voru Støre og Verkamannaflokkurinn andvíg. Støre lýsti sig ítrekað í aðdraganda kosninganna 2021 eindreginn stuðningsmann eignaskattsins. Í orðaskiptum við Ernu Solberg á Olavshátíðinni í Þrándheimi í júlí 2021 sagði hann: „Ég tel þetta réttlátt. Það er réttlátt að við sem höfum háar tekjur og miklar eignir greiðum nokkuð meira í skatt.” Sjálfur hafði Støre ítrekað lent í vandræðum á stjórnmálaferli sínum vegna auðæfa sinna sem hann erfði. Meðal annars vegna fjárfestinga í sjóði tengdum Cayman-eyjum og í einkarekinni velferðarþjónustu. Í júlí 2020 lofaði hann að setja allan arfinn á bankareikning til að forðast hagsmunaárekstra en í mars 2026 kom í ljós að hann hafði fært 625 milljónir íslenskra króna í verðbréfasjóð. Meðal efnis í greininni Støre-stjórnin hefur hækkað eignaskattsprósentuna, lækkað afslátt af skattinum vegna hlutabréfum og íbúðarhúsnæðis. Tekjur af eignaskatti hafa tvöfaldast og nú greiða x% þjóðarinnar eignaskatt. Skattbyrði eigenda fyrirtækja var 28% árið 2005 en er nú 51,52%. Skattur á arð og söluhagnað einstaklinga á hlutabréfum er 37,84%. Støre og varaformaður Verkamannaflokksins, Jan Christian Vestre, eru sjálfir auðmenn. Eignir Støres eru metnar á um 1,8 milljarða króna og skattstofn Vestre var 1,4 milljarðar árið 2024 en raunveruleg eign hans er líklega miklu hærri. Árin 2022 og 2023 fluttu 515 efnaðir einstaklingar skattalegt heimilisfesti frá Noregi. Margir völdu „Monte Carlo“ Sviss. Kjell Inge Røkke, 8. ríkasti Norðmaðurinn, sparar um 6 milljarða króna á ári eftir flutninginn til Sviss, þar af 4,5 milljarða í eignaskatt. Sveitarfélagið hans missti verulegar tekjur þegar hann fór. Kapital-listinn yfir 400 efnuðustu Norðmenninga sýnir að stærri og stærri hluti norskra eigna er stýrt frá útlöndum. Árið 2025 var hlutfallið 51,5% og í fyrsta sinn yfir helmingi. Útgönguskatturinn var hertur eftir flutning Røkkes. Skattur á óinnleystan hlutabréfahagnað fylgir nú eigandanum ótímabundið og þarf að jafna innan tólf ára. Nýtt fasteignamatslíkan fyrir árið 2026 olli mikilli reiði þegar eignaskattur hækkaði hjá hundruðum þúsunda Norðmanna. Hinn fyrrum forsætisráðherra og núverandi fjármálaráðherra Jens Stoltenberg gaf sig eftir nokkrar vikur. Nánar er fjallað um málið í veglegu tímariti Frjálsrar verslunar, sem kom út í morgun. Hægt er að kaupa ritið hér . Áskrifendur geta lesið það hér .

Share this article